دریانیوز// اینجا در طبقه همکف مجتمع آموزشی، درمانی و پژوهشی پیامبر اعظم (ص) بندرعباس، زمان طعم دیگری دارد. زمان اینجا با دقیقهها سنجیده نمیشود؛ با ثانیههایی اندازهگیری میشود که مرز باریک میان زندگی و مرگ یک انسان را تعیین میکنند. راهروهای منتهی به مرکز آنژیوگرافی و آنژیوپلاستی «جرجانی»، مملو از چهرههای نگران مردان و زنانی است که از دورترین شهرها و روستاهای بشاگرد، جاسک، حاجیآباد و قشم و…تا محلات شلوغ بندرعباس، قلبهای بیمار خود یا عزیزانشان را به این مرکز رساندهاند. برای سالها، نام بیماری قلبی در هرمزگان مساوی بود با بلیتهای اجباری قطار یا هواپیما به مقصد شیراز و یزد؛ مسافرتهای درمانی کمرشکنی که برای خانوادههای محروم جنوب، باری مضاعف بر رنج بیماری بود. اما امروز،این مرکز جراحی قلب ،به عنوان تنها پناهگاه دولتی و فوقتخصصی آنژیوگرافی استان، بار سنگین نجات جان هزاران بیمار را به دوش میکشد.
در این گزارش، همگام با کادر درمان و در گفتگو با دکتر عبدالله غریبزاده (مشاور رئیس دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان و رئیس بخش آنژیوگرافی) و محمد حاجیخانی (سرپرستار باسابقه مرکز)، به اعماق چالشها، موفقیتها و البته گرههای ناگشوده زیرساختهای درمانی قلب در جنوب کشور نفوذ کردهایم.
نهضت سلامت در هرمزگان؛ رویا یا واقعیت روی ریل اجرا برای درک وضعیت موجود، ابتدا به سراغ دکتر عبدالله غریبزاده، مشاور رئیس دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان و رئیس مرکز آنژیوگرافی جرجانی میرویم.
او که سالهاست مدیریت و هدایت بخشهای مختلف درمانی استان را تجربه کرده، با نگاهی کلان به نقشه سلامت هرمزگان، بحث را از طرحی بزرگ تحت عنوان «نهضت سلامت» آغاز میکند؛ طرحی که با همراهی استانداری هرمزگان کلید خورده است.دکتر غریبزاده با اشاره به پروژههای بزرگ در حال ساخت میگوید: «دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان در سالیان اخیر با همکاری و حمایت آقای دکتر آشوری، استاندار محترم، یک «نهضت سلامت» واقعی را آغاز کرده است. محور نخست این نهضت، ارتقای کمیت و کیفیت تختهای بیمارستانی استان از طریق تکمیل و راهاندازی بیمارستانهای در حال ساخت است.
این تلاشها شامل بیمارستان ۲۶۴ تختخوابی الحاقی مجتمع پیامبر اعظم(ص) با مشارکت پالایشگاه نفت ستاره خلیج فارس، بیمارستان ۵۳۱ تختخوابی بندرعباس و بیمارستان ۱۶۰ تختخوابی میناب میشود که امیدواریم هرچه سریعتر به چرخه خدمترسانی اضافه شوند و بار ترافیک درمانی مرکز استان را کاهش دهند.» وی اولویت دوم این نهضت را ارتقای تجهیزات سرمایهای بیمارستانها برای تشخیص و درمان در تمام گروههای تخصصی معرفی میکند و میافزاید: «در همین راستا،خرید یک دستگاه رادیوتراپی بسیار پیشرفته، دو دستگاه آنژیوگرافی جدید، سه دستگاه MRI (برای بیمارستانهای رودان، بستک و کودکان بندرعباس) دستگاه سنگشکن(درحال نصب) و تجهیزات پیشرفته تشخیصی و درمانی برای خدمات تخصصی و فوق تخصصي در حال انجام و پیگیری است.

تجهیزات مهمی نیز در مناطق محروم و استراتژیک استان نصب شده که از جمله آنها میتوان به دستگاههای سیتیاسکن در شهرستانهای خمیر، سیریک ،بشاگرد و جزیره ابوموسی اشاره کرد.مشاور رئیس دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان با تأکید بر نوسازی ناوگان امدادی میگوید: «در طول سال گذشته، حدود ۷۰ دستگاه آمبولانس جدید به ناوگان امدادی استان اضافه شد و ۸۰ دستگاه دیالیز پیشرفته به بیمارستانهای دانشگاهی استان اضافه شده است . از سوی دیگر، با توجه به شیوع بالای سرطان پستان و اهمیت تشخیص به موقع، در حال پیگیری هستیم تا تعداد دستگاههای ماموگرافی در استان افزایش یافته و در شهرستانهای اصلی مستقر شوند تا زنان هرمزگانی نیازی به سفر به مرکز استان یا استانهای همجوار نداشته باشند.»
استقرار جراحان فوقتخصصی؛ گامی برای پایان مهاجرت درمانی
یکی از دغدغههای همیشگی مردم هرمزگان، نبود بعضی از خدمات فوقتخصصی در استان است. دکتر غریبزاده در این باره توضیح میدهد: «در حوزه جذب نیروی انسانی متخصص، تلاشهای بسیار خوبی جهت استقرار پزشکان فوقتخصصی از جمله جراحان پیوند، جراح عروق، جراح سرطان و فوقتخصص جراحی مجاری ادراری (اورولوژی) در استان صورت گرفته و این همکاران هماکنون در استان مستقر هستند.
تمرکز فعلی ما بر تأمین تجهیزات خاص مورد نیاز این گروههای فوقتخصصی است تا بیماران مجبور به مسافرتهای درمانی به خارج از استان نباشند.»
وی درباره وضعیت درمانهای قلبی در مجتمع درمانی پیامبراعظم(ص) تأکید میکند: «در حوزه قلب وعروق، امروز با افتخار اعلام میکنیم که بالای ۹۵ درصد خدمات مورد نیاز بیماران در داخل استان قابل انجام است. تنها درصد بسیار محدودی از بیماران که نیاز به اقدامات خاص تهاجمی یا درمان بیماریهای قلبی مادرزادی کودکان دارند، ارجاع داده میشوند. با بهرهبرداری کامل از تجهیزات تشخیصی و درمانی جدید که به تازگی تأمین شدهاند، و راه انداری تختهای بیمارستانی جدید، ظرفیت درمانی استان به شکل چشمگیری افزایش خواهد یافت.»

روایت سرپرستار؛ ۱۲ سال دویدن در مرز حیات و ممات
برای لمس واقعیتهای روزمره این بخش، باید با کسی گفتگو کرد که نبض راهروها، صدای بیماران و خستگی پرستاران را با تمام وجود حس کرده باشد. محمد حاجیخانی، سرپرستار بخش آنژیوگرافی با ۳۰ سال سابقه خدمت در مجتمع درمانی شهید محمدی و ۱۲ سال مدیریت تخصصی در این بخش، روایتگر دقیق جزییات درمان است.حاجیخانی با صدایی که نشان از سالها تجربه و دلسوزی دارد، میگوید: «اینجا بخش آنژیوگرافی است؛ تنها مرکز دولتی و تخصصی آنژیوگرافی در استان هرمزگان. تمام بیمارانی که در اقصی نقاط استان از پارسیان تا جاسک دچار مشکلات عروقی و قلبی میشوند و نیاز به استنت (فنر) یا درمانهای فوری و تخصصی دارند، به این مرکز ارجاع داده میشوند. ما به طور متوسط در ماه پذیرای حدود ۴۰۰ بیمار جهت آنژیوگرافی تشخیصی هستیم و از این تعداد، ماهانه بین ۲۰۰ تا ۲۵۰ مورد آنژیوپلاستی (PCI یا استنتگذاری) انجام میدهیم.»

کد ۲۴۷: وقتی ثانیهها طلا میشوند
یکی از درخشانترین پروتکلهای درمانی در مرکز جرجانی، اجرای طرح کشوری «کد ۲۴۷» (مدیریت درمان سکتههای حاد قلبی در ۲۴ ساعت شبانهروز و ۷ روز هفته) است. حاجیخانی نحوه کارکرد این کد را اینگونه تشریح میکند: «سکته حاد قلبی زمان نمیشناسد. با فعال شدن کد ۲۴۷ در بندرعباس، هماهنگی بینظیری میان اورژانس ۱۱۵ و تیم پزشکی ما شکل گرفته است.

هر بیماری که در هر نقطه از شهر دچار علائم سکته حاد قلبی شود، به محض تماس با اورژانس یا مراجعه مستقیم، سیستم کد فعال میشود. تیم تخصصی ما شامل پزشک مقیم، پرستاران بخش و تکنسینها بلافاصله فراخوانده میشوند. هدف ما این است که بیمار در کمتر از ۳۰ دقیقه از زمان ورود به بیمارستان، به اتاق آنژیوگرافی (کتلب) منتقل شده و رگ مسدود شده او باز شود. این اقدام سریع، میزان مرگومیر ناشی از سکتههای قلبی را در بندرعباس به شدت کاهش داده است. «اجرای این پروتکل نقش مهمی در کاهش مرگومیر و همچنین کاهش عوارض ناشی از سکته قلبی در استان داشته است.»

پایان انتظار برای نوسازی تجهیزات
این بخش سالها با دستگاههایی فعالیت میکرد که عمر مفید برخی از آنها به پایان رسیده بود؛ موضوعی که در مواقع حساس، نگرانیهایی را برای تیم درمان ایجاد میکرد.حاجیخانی در اینباره میگوید:«یکی از دستگاههای آنژیوگرافی بیش از ۱۶ سال عمر دارد و دستگاه دیگر نیز حدود هفت سال در حال خدمت است.
با توجه به حجم بالای مراجعات، خرابی احتمالی این تجهیزات میتوانست روند درمان بیماران اورژانسی را با مشکل مواجه کند.»
وی از خرید دو دستگاه جدید آنژیوگرافی با مشارکت اتاق بازرگانی و در قالب مسئولیت اجتماعی خبر میدهد و میافزاید:«عملیات نصب این دستگاهها به پایان رسیده و اکنون مراحل نهایی راهاندازی نرمافزاری و فنی در حال انجام است. پیشبینی میشود طی ماه آینده هر دو دستگاه وارد مدار خدمت شوند و ظرفیت پذیرش بیماران و کیفیت خدمات درمانی به شکل محسوسی افزایش یابد.» به گفته وی، تجهیزات جدید علاوه بر کیفیت تصویربرداری بالاتر، دقت تشخیص و ایمنی بیشتر بیماران را نیز به همراه خواهند داشت.








ثبت دیدگاه