دریانیوز// در روزهایی که فشارهای تحصیلی، دغدغههای شغلی و چالشهای فردی بیش از گذشته بر زندگی دانشگاهیان سایه انداخته است، نقش مراکز مشاوره دانشگاهی در حفظ و ارتقای سلامت روان بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا کرده است. مرکز مشاوره دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان نیز با ارائه خدمات تخصصی، آموزشی و پیشگیرانه تلاش میکند تا دانشجویان، کارکنان و اعضای هیئت علمی را در مسیر عبور از بحرانها و تقویت مهارتهای روانی و اجتماعی همراهی کند. در همین زمینه، بامجتبی رنجبری؛ رئیس مرکز مشاوره و سبک زندگی دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان درباره حوزه فعالیت، خدمات، شیوه دسترسی و برنامههای آموزشی گفتوگو کردهایم.
رئیس مرکز مشاوره و سبک زندگی دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، در این گفتوگو از پشت پرده فشارهای روانی حاکم بر فضای آکادمیک سخن میگوید. وی از تلاش برای شکستن تابوی «مراجعه به روانشناس» در جامعهای میگوید که هنوز بسیاری، کمک گرفتن را نشانهی ضعف میدانند. آیا برنامههای فعلی این مرکز توانسته است سایهی سنگین افسردگی و اضطراب را از سرِ دانشجویان، اینترنها و رزیدنتها کم کند؟ یا همچنان در پیچ و خم بروکراسی اداری، دسترسی به سلامت روان دشوار مانده است؟ در ادامه، نگاهی داریم به سازوکارهای حمایتی این مرکز برای دانشجویان و کارکنانی که در مسیرِ دشوارِ رسیدن به قلههای علمی، از سلامتِ روانشان غافل شدهاند.
دریا: حوزه فعالیت مرکز مشاوره دانشگاه چیست و مخاطبان این مرکز چه کسانی هستند؟
مرکز مشاوره دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان یکی از بخشهای تخصصی معاونت فرهنگی و دانشجویی است که با هدف ارتقای سلامت روان، پیشگیری از آسیبهای روانی و اجتماعی و توانمندسازی دانشگاهیان فعالیت میکند. مخاطب اصلی این مرکز دانشجویان هستند، اما دامنه خدمات آن به دانشجویان محدود نمیشود و در قالب برنامههای آموزشی و پیشگیرانه، اعضای هیئت علمی، کارکنان و در برخی موارد خانوادههای دانشجویان نیز از خدمات این مرکز بهرهمند میشوند. از جمله فعالیتهای این مرکز میتوان به غربالگری سلامت روان، مشاوره فردی، آموزش مهارتهای زندگی، مشاوره تحصیلی، شغلی و خانوادگی، مداخلات در بحران و برگزاری کارگاههای تخصصی اشاره کرد.
دریا:دانشجویان چگونه میتوانند از خدمات مرکز استفاده کنند و خدمات در چه حوزههایی ارائه میشود؟
دانشجویان میتوانند با مراجعه حضوری به مرکز یا اتاق مشاوره واقع در دانشکده خود، برای دریافت نوبت مشاوره اقدام کنند. همچنین شماره تلفن کلیه همکاران و کارشناس مرکزاز طریق کانال های صنفی و خبرگزاری های دانشگاه به دانشجویان اطلاع رسانی گردیده است. باید اشاره کرد در رویکردی فعال دانشجویانی که در سامانه غربالگری سلامت روان و سیستم های ارجاع دیگر شناسایی می گردند توسط روانشناسان و مشاوران متخصص و در فضایی حرفهای و محرمانه ارائه میشود.
حوزههای اصلی خدمات مرکز عبارتاند از:
اضطراب، افسردگی و مشکلات هیجانی
استرسهای تحصیلی و امتحانی
فرسودگی تحصیلی و شغلی
مشکلات ارتباطی و بینفردی
مسائل خانوادگی و عاطفی
مهارتهای زندگی، تصمیمگیری و حل مسئله
مشاوره پیش از ازدواج و زوجین
مدیریت بحران و مداخلات روانشناختی.
علاوه بر این، تیم مشاوره با حضور در خوابگاههای دانشجویی، اجرای برنامههای آموزشی، غربالگری و جلسات گروهی، تلاش میکند دسترسی دانشجویان به خدمات سلامت روان را تسهیل کند.
دریا: موضوع رازداری برای دانشجویان بسیار مهم است. چه تضمینی در این زمینه وجود دارد؟ آیا امکان مشاوره تلفنی نیز وجود دارد؟
رازداری از اصول بنیادین کار مشاوره است. تمامی اطلاعات مطرحشده در جلسات، محرمانه تلقی میشود و مطابق اصول اخلاق حرفهای و ضوابط وزارت بهداشت محافظت میشود. هیچیک از مطالب جلسات بدون رضایت مراجع در اختیار فرد یا واحد دیگری قرار نمیگیرد، مگر در موارد استثنایی و قانونی که حفظ جان فرد یا دیگران مطرح باشد. همچنین، در بسیاری از موارد امکان مشاوره تلفنی، برخط و پیگیری غیرحضوری نیز فراهم است تا دانشجویانی که امکان مراجعه حضوری ندارند، بتوانند از حمایت اولیه بهرهمند شوند.
دریا:درباره فشارهای روانی دانشجویان پزشکی، اینترنها و رزیدنتها چه نظری دارید؟
تحصیل در رشتههای علوم پزشکی، بهویژه در دورههای کارورزی، اینترنی و دستیاری، با فشارهای علمی، مسئولیتهای درمانی، شیفتهای طولانی، کمخوابی و مواجهه مداوم با رنج بیماران همراه است. طبیعی است که چنین شرایطی بر سلامت روان اثر بگذارد. فرسودگی، اضطراب، افسردگی و احساس درماندگی، اگر در مراحل اولیه شناسایی شوند، قابل مدیریت هستند. در مرکز مشاوره تلاش میکنیم با آموزش مهارتهای مقابله با استرس، افزایش تابآوری، خودمراقبتی و ارائه مداخلات فردی و گروهی، از تبدیل فشارهای روانی به بحران جلوگیری کنیم. پیام ما به دانشجویان پزشکی، اینترنها و رزیدنتها این است که درخواست کمک نشانه ضعف نیست، بلکه بخشی از مسئولیتپذیری حرفهای است.
دریا: آیا برنامههای آموزشی و همایش نیز برگزار میکنید؟
بله. آموزش و پیشگیری از محورهای اصلی فعالیت مرکز است. در طول سال تحصیلی، کارگاهها، نشستهای آموزشی، همایشها و برنامههای مهارتآموزی متعددی برگزار میشود.موضوعاتی مانند مدیریت استرس، مهارتهای ارتباطی، تابآوری، پیشگیری از خودکشی، پیشگیری از مصرف مواد، خودمراقبتی، مهارتهای زندگی، روابط بینفردی و ارتقای کیفیت زندگی از جمله محورهای این برنامههاست. همچنین در مناسبتهایی مانند هفته سلامت روان، هفته سلامت و برنامههای فرهنگی دانشگاه، فعالیتهای آموزشی و غربالگری اجرا میشود.
دریا: اگر نکتهای باقی مانده است، بفرمایید.
سلامت روان، پیشنیاز موفقیت علمی، حرفهای و اجتماعی است. همانطور که مراجعه به پزشک برای درمان بیماری جسمی امری طبیعی تلقی میشود، مراجعه به روانشناس یا مشاور نیز باید بهعنوان رفتاری مسئولانه در فرهنگ دانشگاه نهادینه شود.هدف ما تنها درمان مشکلات نیست، بلکه ایجاد دانشگاهی است که در آن دانشجویان، اساتید و کارکنان احساس امنیت روانی، تعلق و حمایت داشته باشند. از همه دانشجویان میخواهیم اگر با مشکلات روانی، تحصیلی یا خانوادگی روبهرو هستند، مراجعه به مرکز مشاوره را به تأخیر نیندازند؛ چرا که بسیاری از مشکلات در مراحل اولیه سریعتر و مؤثرتر حل میشوند.در پایان، لازم میدانم از جناب آقای دکتر میری، معاونت محترم دانشجویی و فرهنگی دانشگاه؛ همکاران روانشناس و مشاور اداره مشاوره، روسای دانشکدهها و نیز شبکه همکاران عزیزم که با حمایت و همکاری خود به گسترش چتر خدمات مشاوره و ارتقای سلامت روان دانشگاهیان کمک کردهاند، صمیمانه قدردانی کنم.
ثبت دیدگاه