دریانیوز//سالها یکی از تلخترین گلایههای مردم هرمزگان، دیر رسیدن آمبولانس، نبود تخت بیمارستانی، کمبود تجهیزات درمانی و اجبار بیماران به سفرهای پرهزینه به یزد،شیراز و تهران بود؛ گلایهای که فقط یک مشکل اداری یا آماری نبود، بلکه گاهی به قیمت جان انسانها تمام میشد. در استانی پهناور با پراکندگی جمعیت، جادههای طولانی، مناطق محروم و جزایر دورافتاده، ضعف زیرساختهای درمانی معنایی فراتر از کمبود امکانات دارد؛ اینجا هر دقیقه تاخیر در رسیدن آمبولانس میتواند مرز میان زندگی و مرگ باشد.اما در دو سال اخیر، اتفاقی مهم در حوزه سلامت هرمزگان آغاز شده که میتوان آن را «نهضت سلامت» نامید؛ حرکتی که با محوریت استانداری هرمزگان و دانشگاه علوم پزشکی و با همراهی نمایندگان مجلس، خیرین، صنایع و بخش خصوصی شکل گرفته و حالا آثار آن بهتدریج در جایجای استان دیده میشود.
افزایش آمبولانسهای اورژانس شاید در نگاه اول فقط اضافه شدن چند خودرو به ناوگان امدادی باشد، اما حقیقت این است که پشت هر آمبولانس، دهها جان نجاتیافته قرار دارد. سالها فرسودگی ناوگان اورژانس هرمزگان به یک بحران تبدیل شده بود. برخی آمبولانسها عمری بیشتر از استاندارد داشتند، تعدادی زمینگیر شده بودند و بسیاری از پایگاهها با کمبود شدید خودرو مواجه بودند. نتیجه این وضعیت، تاخیر در امدادرسانی و افزایش نگرانی مردم بود.اکنون دهها آمبولانس جدید وارد ناوگان اورژانس استان شده و امسال نیز قرار است شمار قابلتوجهی از آمبولانسهای ازکارافتاده تعمیر و دوباره به چرخه خدمت بازگردند. این اقدام شاید از نظر اقتصادی نیز هوشمندانه باشد؛ زیرا در شرایطی که قیمت تجهیزات پزشکی و خودروهای امدادی سرسامآور شده، بازسازی ظرفیتهای موجود میتواند بخشی از کمبودها را سریعتر جبران کند.البته واقعیت این است که هرمزگان محروم هنوز تا نقطه مطلوب فاصله دارد. استانی که در فقر وفلاکت و محرومیت صدرنشین استان های کشور است، با جغرافیای خاص خود به ناوگان امدادی گستردهتری نیاز دارد.
روستاهای دورافتاده، محورهای حادثهخیز، بنادر و جزایر، همه نیازمند پوشش فوری و دائمی اورژانس هستند. با این حال، مهم آن است که مسیر اصلاح آغاز شده و نباید متوقف شود. سلامت مردم جایی برای مصلحتاندیشیهای مقطعی و افتتاحهای نمایشی ندارد؛ این حوزه نیازمند تداوم، سرعت و پیگیری مستمر است. اقداماتی که آغاز شده ،بسیار امیدآفرین هستند.در کنار توسعه اورژانس، حوزه تجهیزات درمانی نیز وارد مرحله تازهای شده است. تامین دستگاههای دیالیز، توسعه مراکز MRI و سیتیاسکن، راهاندازی تجهیزات پرتودرمانی پیشرفته و نوسازی امکانات درمانی، بخشی از اقداماتی است که میتواند رنج هزاران بیمار را کاهش دهد. سالها بیماران هرمزگانی برای انجام یک MRI یا ادامه درمان سرطان ناچار به سفرهای فرساینده و پرهزینه بودند؛ سفری که علاوه بر هزینه مالی، فشار روحی سنگینی به خانوادهها تحمیل میکرد.امروز اگر این تجهیزات در استان مستقر شوند، معنایش فقط توسعه فیزیکی نیست؛ بلکه کاهش مهاجرت درمانی، کاهش هزینه خانوادهها و افزایش شانس درمان بهموقع بیماران است. توسعه درمان در هرمزگان، در اصل دفاع از کرامت مردم این استان است؛ مردمی که سالها سهم بزرگی در اقتصاد ملی داشتهاند ،اما در حوزه زیرساختهای درمانی با کمبودهای جدی روبهرو بودهاند.
از سوی دیگر، افتتاح بیمارستانهای جدید میتواند نقطه عطفی در تاریخ درمان هرمزگان باشد. بیمارستان ۲۶۴تختخوابی نفت ستاره، بیمارستان ۵۳۱ تختخوابی بندرعباس و بیمارستان ۱۶۰ تختخوابی میناب، اگر با برنامهریزی صورت گرفته درسال جاری به بهرهبرداری کامل برسند، بخش مهمی از کمبود تخت بیمارستانی استان را جبران خواهند کرد و هرمزگان را به استانداردهای قابلقبول نزدیک میکنند.اما تجربه نشان داده ساخت ساختمان، تنها نیمی از مسیر است. بیمارستان بدون پزشک، پرستار و نیروی متخصص، فقط یک سازه بتنی است. چالش اصلی امروز هرمزگان نه فقط تجهیزات، بلکه ماندگاری نیروی انسانی است. بسیاری از پرستاران و حتی پزشکان بهدلیل گرانی سرسامآور مسکن و اجارهبها، حاضر به ماندن طولانیمدت در استان نیستند. برخی پس از مدت کوتاهی انتقالی میگیرند و برخی اساسا تمایلی برای حضور در هرمزگان ندارند.اینجاست که مسئله مسکن و رفاه کادر درمان، به یک موضوع امنیت سلامت تبدیل میشود. اگر پرستار و پزشک نمانند، بهترین تجهیزات نیز بلااستفاده خواهد ماند. بنابراین دولت، صنایع بزرگ، نهادهای انقلابی، خیرین و بخش خصوصی باید در ساخت مجتمعهای مسکونی ویژه کادر درمان وارد میدان شوند.
هرمزگان استانی صنعتی و اقتصادی است و صنایع بزرگ فعال در آن نمیتوانند نسبت به وضعیت درمان بیتفاوت باشند.مسئولیت اجتماعی زمانی معنا پیدا میکند که بخشی از درآمدهای کلان صنعتی، صرف تثبیت زیرساختهای حیاتی مانند سلامت شود. این استان به بیمارستان تخصصی و فوق تخصصی سوانح و سوختگی نیاز دارد که می توان با مشارکت صنایع در غرب بندرعباس ساخت. اگر چنین بیمارستانی در بندرعباس داشتیم، بطور حتم درمان مصدومان انفجار بندرشهیدرجایی در سال گذشته زودتر درمان می شدند و برخی جان شان را ازدست نمی دادند.اقدام ارزشمند ساخت همراهسرا توسط اتاق بازرگانی هرمزگان برای خانواده بیماران نیز از جمله کارهایی است که شاید کمتر دیده شود، اما تاثیر اجتماعی عمیقی دارد. سالها همراهان بیماران در بیمارستانهای بندرعباس ناچار هستند روزها وشبها را در محوطه بیمارستان ها،پیادهرو، پارک یا داخل خودرو سپری کنند؛ تصویری تلخ که زیبنده مردم هرمزگان نبود. اکنون با مشارکت اتاق بازرگانی، همراهسرای بیمارستان شهید محمدی و بیمارستان کودکان در حال تکمیل است و ساخت همراهسرا در بیمارستان شریعتی نیز بزودی آغاز میشود. این اقدامات نشان میدهد که سلامت فقط درمان نیست؛ بلکه حفظ شأن و آرامش خانواده بیمار نیز بخشی از نظام سلامت است.
در کنار همه این اقدامات، یک موضوع اساسی نباید فراموش شود؛ تربیت نیروی انسانی بومی. هرمزگان برای آینده خود باید پزشک، پرستار و متخصص بومی تربیت کند. دانشآموزان استان باید به سمت رشتههای موردنیاز حوزه سلامت هدایت شوند و سهمیه ویژه مناطق محروم برای هرمزگان در دانشگاههای علوم پزشکی کشور افزایش یابد. همچنین اولویت جذب در دانشگاههای استان باید با نیروهای بومی باشد؛ زیرا تجربه نشان داده نیروهای بومی ماندگاری بیشتری دارند و بهتر میتوانند نیازهای منطقه را درک کنند.نهضت سلامت در هرمزگان هنوز در آغاز راه است، اما همین که امروز بهجای حرفهای تکراری، آمبولانس وارد استان میشود، تجهیزات درمانی نصب میشود، بیمارستان ساخته میشود و برای اسکان همراهان بیماران برنامهریزی میشود، یعنی یک تغییر جدی در حال شکلگیری است. البته مردم حق دارند مطالبهگر باشند؛ زیرا سلامت حوزهای نیست که بتوان در آن با آمارسازی و تبلیغات، واقعیتها را پنهان کرد. معیار موفقیت، رضایت مردم و کاهش رنج بیماران است.اگر این مسیر با همین جدیت ادامه پیدا کند، میتوان امیدوار بود روزی برسد که بیمار هرمزگانی برای درمان، ناچار به ترک استان نباشد؛ آمبولانس بهموقع برسد؛ بیمارستانها مملو از کمبود نباشند و کادر درمان نیز با آرامش و انگیزه در استان بمانند. این همان نقطهای است که نهضت سلامت، از یک پروژه اداری به یک تحول ماندگار اجتماعی تبدیل خواهد شد.







ثبت دیدگاه