دریانیوز // خانواده، نخستین مدرسه انسان است، اختصاص زمان باکیفیت به فرزندان، احترام به شخصیت آنان و تقویت روابط میان خواهران و برادران، نقش تعیینکنندهای در شکلگیری هویت، اعتماد به نفس و مسئولیتپذیری کودکان دارد. تربیت فرزند یکی از مهمترین مسئولیتهای والدین و اساسیترین پایههای شکلگیری جامعه سالم به شمار میرود.
هر انسانی پیش از ورود به مدرسه، دانشگاه و جامعه، درسهای اصلی زندگی را در محیط خانواده میآموزد. شیوه برخورد پدر و مادر، میزان محبت، احترام، توجه و نوع ارتباط با فرزندان، آینده آنان را رقم میزند و شخصیت اجتماعی، اخلاقی و حتی موفقیتهای فردی آنان را تحت تأثیر قرار میدهد.در دنیای امروز که سرعت زندگی، اشتغال والدین، گسترش فناوری و استفاده گسترده از تلفن همراه و شبکههای اجتماعی، فرصت گفتوگوهای خانوادگی را کاهش داده است، بسیاری از متخصصان علوم تربیتی نسبت به کمرنگ شدن ارتباط عاطفی میان اعضای خانواده هشدار میدهند. کودک بیش از آنکه به امکانات مادی نیاز داشته باشد، به حضور مؤثر، محبت، شنیده شدن و احساس ارزشمندی احتیاج دارد؛ موضوعی که اگر مورد غفلت قرار گیرد، آثار آن در سالهای نوجوانی و جوانی آشکار خواهد شد.کارشناسان معتقدند تربیت صحیح، تنها با فراهم کردن امکانات مالی یا آموزشی محقق نمیشود، بلکه نیازمند ایجاد محیطی امن، آرام و سرشار از محبت است؛ محیطی که در آن کودک بتواند احساس امنیت کند، آزادانه حرف بزند، اشتباه کند، بیاموزد و با حمایت خانواده مسیر رشد خود را طی کند.در همین راستا، راضیهسلطان عباسیندوشن، مدیر حوزه علمیه خواهران هرمزگان، در گفتوگو با خبرنگار ما به تشریح مهمترین اصول تربیت فرزند پرداخت و بر نقش ارتباط عاطفی، احترام به شخصیت کودک و اهمیت روابط میان خواهران و برادران تأکید کرد.
وقت گذاشتن برای فرزندان یکی از مهمترین راههای ابراز محبت به آنان است
وی با بیان اینکه وقت گذاشتن برای فرزندان یکی از مهمترین راههای ابراز محبت به آنان است، اظهار کرد: وقتگذاشتن و سپری کردن اوقات مشترک یکی از راههای ابراز عشق و علاقه به کودک است. این کار سبب میشود پیوند عاطفی میان والدین و فرزند روزبهروز مستحکمتر شود و کودک احساس کند برای خانواده خود ارزشمند و دوستداشتنی است.عباسیندوشن افزود: هر اندازه تبادلات عاطفی میان والدین و کودک بیشتر باشد، احساس امنیت نیز در او افزایش پیدا میکند. کودکی که محبت را در محیط خانواده تجربه میکند، با آرامش بیشتری رشد خواهد کرد و در آینده نیز روابط سالمتر و موفقتری با دیگران برقرار میکند.
وی ادامه داد: احساس امنیت روانی، یکی از نیازهای اساسی کودکان است و این امنیت تنها با فراهم کردن امکانات مادی ایجاد نمیشود، بلکه نتیجه ارتباط گرم، محبتآمیز و صمیمانه میان اعضای خانواده است. زمانی که کودک بداند در هر شرایطی مورد حمایت والدین قرار دارد، با اعتماد بیشتری با مشکلات زندگی روبهرو خواهد شد.مدیر حوزه علمیه خواهران هرمزگان با اشاره به یکی از اصول مهم روانشناسی تربیت فرزند گفت: کیفیت ارتباط حتی از کمیت آن مهمتر است. ممکن است والدین ساعتهای زیادی در کنار فرزند خود باشند، اما به دلیل مشغله ذهنی، استفاده از تلفن همراه یا نبود گفتوگوی مؤثر، ارتباط عاطفی عمیقی شکل نگیرد. در مقابل، گاهی چند دقیقه گفتوگوی صمیمانه، بازی مشترک یا شنیدن حرفهای کودک میتواند تأثیری بسیار ماندگارتر بر روحیه او داشته باشد.وی تصریح کرد: کودکان بیش از هر چیز به توجه واقعی والدین نیاز دارند. زمانی که پدر یا مادر هنگام صحبت کردن با فرزند، با دقت به او گوش میدهد، احساساتش را درک میکند و برای دغدغههایش ارزش قائل میشود، در حقیقت پایههای اعتماد و امنیت روانی را در وجود او تقویت میکند.
ضرورت احترام به شخصیت کودکان
عباسیندوشن با تأکید بر ضرورت احترام به شخصیت کودکان اظهار کرد: احترام به شخصیت کودک باعث ایجاد محبت و مهر او نسبت به والدین میشود و او را به فردی سازگار در خانواده و اجتماع تبدیل میکند. کودکی که در خانه مورد احترام قرار میگیرد، در آینده نیز احترام گذاشتن به دیگران را میآموزد و این رفتار را در محیط مدرسه، محل کار و جامعه ادامه خواهد داد. وی افزود: احترام گذاشتن به کودک به معنای نادیده گرفتن قوانین یا برآورده کردن همه خواستههای او نیست، بلکه یعنی والدین با ادب، مهربانی و منطق با فرزند خود رفتار کنند و احساسات و شخصیت او را ارزشمند بدانند. مدیر حوزه علمیه خواهران هرمزگان ادامه داد: بسیاری از رفتارهای کودکان نتیجه مستقیم رفتار والدین است.
اگر فضای خانواده بر پایه احترام متقابل شکل بگیرد، کودک نیز این شیوه رفتار را فرا میگیرد و در ارتباط با والدین، معلمان، دوستان و سایر افراد جامعه از همان الگو استفاده خواهد کرد. وی گفت: والدینی که در برخورد با فرزندان از تحقیر، مقایسه، سرزنش و بیتوجهی پرهیز میکنند، زمینه رشد اعتمادبهنفس و عزتنفس را در آنان فراهم میسازند. عزتنفس بالا نیز یکی از مهمترین عوامل موفقیت انسان در تمام مراحل زندگی است.
در خانوادههای پرجمعیت، ضرورت پذیرش مسئولیت بیش از پیش احساس میشود
عباسیندوشن با اشاره به اهمیت روابط میان خواهران و برادران خاطرنشان کرد: کودکانی که خواهر یا برادر دارند، در دوران کودکی کمتر دچار بیحوصلگی، تنهایی و روزمرگی میشوند. حضور خواهر و برادر فرصتهای ارزشمندی برای بازی، گفتوگو، همکاری و یادگیری مهارتهای اجتماعی فراهم میکند.وی افزود: در خانوادههای پرجمعیت، ضرورت پذیرش مسئولیت بیش از پیش احساس میشود. کودکان از همان سالهای نخست زندگی میآموزند که برای انجام کارهای خانه، مراقبت از خواهر یا برادر کوچکتر، همکاری با اعضای خانواده و رعایت حقوق دیگران مسئولیت دارند و این تجربهها آنان را برای حضور در جامعه آماده میکند.مدیر حوزه علمیه خواهران هرمزگان اظهار داشت: داشتن خواهر و برادر این فرصت را در اختیار کودکان قرار میدهد که هویت خود را بهتر بشناسند.
آنان در تعامل با یکدیگر نقاط قوت و ضعف خود را کشف میکنند، مهارت حل مسئله را میآموزند و قدرت سازگاری بیشتری پیدا میکنند.وی ادامه داد: اختلافنظرهای طبیعی میان خواهران و برادران نیز اگر با هدایت صحیح والدین مدیریت شود، میتواند فرصتی برای آموزش گفتوگو، مدارا، گذشت و حل تعارض باشد؛ مهارتهایی که در تمام مراحل زندگی مورد نیاز هر فرد است.عباسیندوشن با اشاره به تغییر سبک زندگی خانوادهها گفت: امروز بسیاری از کودکان زمان زیادی را صرف استفاده از تلفن همراه، بازیهای رایانهای و فضای مجازی میکنند و همین مسئله فرصت تعامل خانوادگی را کاهش داده است.
والدین باید با برنامهریزی مناسب، زمان مشخصی را برای گفتگو، بازی، مطالعه، گردش و انجام فعالیتهای مشترک با فرزندان اختصاص دهند.وی افزود: هیچ وسیلهای نمیتواند جایگزین حضور واقعی پدر و مادر در کنار فرزند شود. کودک بیش از هر چیز به محبت، آغوش امن، گفتوگوی صمیمانه و احساس تعلق به خانواده نیاز دارد و این نیازها پایه سلامت روان او را تشکیل میدهد.مدیر حوزه علمیه خواهران هرمزگان تأکید کرد: تربیت صحیح نیازمند صبر، آگاهی، استمرار و همراهی والدین است و نتایج آن در طول زمان نمایان میشود. خانوادههایی که بر پایه محبت، احترام، گفتوگو و مسئولیتپذیری حرکت میکنند، فرزندانی آرام، توانمند و موفق تربیت خواهند کرد.
محیطی امن خانه، بسیاری از آسیبهای اجتماعی و تربیتی را کاهش میدهد
وی خاطرنشان کرد: اگر والدین بتوانند فضای خانه را به محیطی امن، سرشار از آرامش، محبت و احترام تبدیل کنند، بسیاری از آسیبهای اجتماعی و تربیتی نیز کاهش خواهد یافت و فرزندان با آمادگی بیشتری وارد جامعه خواهند شد.بنابراین کارشناسان حوزه تربیت بر این باورند که آینده هر جامعه از درون خانوادهها ساخته میشود و کیفیت روابط میان والدین و فرزندان، نقش مستقیمی در سلامت اجتماعی نسل آینده دارد.
اختصاص زمان باکیفیت به کودکان، احترام به شخصیت آنان، تقویت اعتماد متقابل و فراهم کردن فرصت تعامل میان خواهران و برادران، از مهمترین سرمایهگذاریهایی است که والدین برای آینده فرزندان خود انجام میدهند. خانوادهای که بر پایه محبت، احترام، همدلی و مسئولیتپذیری بنا شود، نهتنها زمینه رشد متعادل کودکان را فراهم میکند، بلکه جامعه را نیز از حضور انسانهایی اخلاقمدار، مسئول، توانمند و امیدوار بهرهمند خواهد ساخت. این همان الگویی است که میتواند بنیان خانواده را مستحکمتر کرده و آیندهای روشنتر برای نسلهای بعدی رقم بزند.
ثبت دیدگاه