دریانیوز // اهدای عضو، یکی از ارزشمندترین جلوههای ایثار انسانی است؛ تصمیمی که میتواند در تلخترین لحظه زندگی یک خانواده، امید را به خانه چند بیمار نیازمند بازگرداند. مرگ، اگرچه پایان زندگی یک انسان است، اما در فرهنگ اهدای عضو میتواند سرآغاز زندگیهای دیگری باشد؛ فرصتی برای بیمارانی که چشمانتظار پیوند هستند و ادامه حیاتشان به دریافت عضوی سالم از یک اهداکننده وابسته است. هر سال شمار زیادی از بیماران در انتظار پیوند اعضای حیاتی همچون قلب، کبد، کلیه و ریه روزگار میگذرانند و برخی از آنان به دلیل شدت بیماری و طولانی شدن زمان انتظار، فرصت رسیدن به مرحله پیوند را از دست میدهند. در چنین شرایطی، رضایت خانوادهها برای اهدای عضو میتواند معنایی فراتر از یک تصمیم پزشکی داشته باشد؛ اقدامی انسانی که رنج یک خانواده را به امیدی برای چند خانواده دیگر تبدیل میکند.
اهدای عضو از فرد مرگ مغزی، تصمیمی دشوار و در عین حال بزرگ است. خانوادهای که در سوگ عزیز خود قرار دارد، در شرایطی قرار میگیرد که باید میان پذیرش پایان زندگی عزیزش و بخشیدن فرصتی دوباره به دیگر انسانها تصمیم بگیرد. همین مسئله، اهدای عضو را به یکی از والاترین جلوههای نوعدوستی تبدیل کرده است؛ چراکه خانواده اهداکننده، در اوج اندوه، به زندگی دیگران میاندیشد. در شهرستان داراب نیز بار دیگر چنین اقدامی، نام یک هنرمند فقید را با مفهوم ایثار و بخشندگی پیوند زده است. زندهیاد محمدرضا ماهار، هنرمندی که در عرصه هنر و تئاتر فعالیت داشت، پس از وقوع یک سانحه رانندگی و تشخیص مرگ مغزی، با رضایت خانوادهاش اعضای بدن خود را به بیماران نیازمند اهدا کرد تا پایان زندگی او، آغازی برای زندگی انسانهایی دیگر باشد.
حادثهای تلخ در مسیر داراب ـ پیرمراد
محمدرضا ماهار در پی سانحهای با موتورسیکلت دچار آسیب شدید شد. بنا بر اطلاعات اعلامشده، این حادثه هنگام عبور وی از مسیر بلوار داراب به سمت پیرمراد و در پی برخورد با موانع موجود در حریم جاده رخ داد.این حادثه، خانواده، دوستان، اهالی فرهنگ و هنر و جامعه محلی داراب را در سوگ فرو برد. اما در ادامه، تصمیم خانواده برای اهدای اعضای بدن این هنرمند فقید، وجه دیگری به این حادثه تلخ بخشید؛ تصمیمی که موجب شد یاد و نام او نه تنها در میان جامعه هنری، بلکه در میان خانوادههایی که عزیزانشان به اعضای پیوندی نیاز دارند نیز ماندگار شود.
مرگ مغزی اگرچه از نظر پزشکی با مرگ انسان همراه است، اما اعضای سالم فرد مرگ مغزی میتوانند با رضایت خانواده و طی مراحل قانونی و پزشکی، به بیماران نیازمند پیوند زده شوند. به این ترتیب، اعضایی که در صورت عدم اهدا دیگر امکان استفاده نخواهند داشت، میتوانند برای ادامه زندگی انسانهای دیگر مورد استفاده قرار گیرند.
هنرمندی که پس از مرگ، زندگی بخشید
محمدرضا ماهار در طول فعالیت خود در عرصه هنر و تئاتر، با جامعه فرهنگی و هنری داراب ارتباط داشت و در این عرصه فعالیت میکرد. اکنون اما یاد او تنها با آثار و فعالیتهای هنریاش گره نخورده است؛ تصمیم خانوادهاش برای اهدای عضو، تصویری دیگر از این هنرمند در ذهن مردم به جا گذاشته است. تصمیمی که خانواده این هنرمند در روزهای سخت سوگ اتخاذ کردند، نشان میدهد که فرهنگ اهدای عضو تنها یک موضوع پزشکی نیست، بلکه مسئلهای عمیقاً انسانی و اجتماعی است. خانوادهای که عزیز خود را از دست داده، با پذیرش اهدای عضو، اجازه میدهد بخشی از وجود او در بدن انسانهای دیگری به زندگی ادامه دهد. شاید از همین روست که بسیاری از خانوادههای اهداکنندگان، اهدای عضو را نوعی ادامه حیات عزیز از دسترفته خود میدانند؛ اینکه قلبی بتپد، نفسی ادامه پیدا کند یا بیماری پس از سالها انتظار، فرصت بازگشت به یک زندگی عادی را به دست آورد.
بدرقهای برای یک هنرمند
پیکر زندهیاد محمدرضا ماهار، از مقابل تالار فرهنگ و هنر به سمت قطعه هنرمندان بهشت مجتبی داراب تشییع شد. در این مراسم، پیکر این هنرمند فقید در میان بدرقه خانواده، دوستان، همکاران، اهالی فرهنگ و هنر و جمعی از مردم داراب به سوی آرامگاه ابدی خود تشییع شد.این بدرقه، تنها وداع با یک هنرمند نبود؛ بلکه فرصتی بود برای یادآوری مفهوم بزرگی که در پس این فقدان نهفته است. انسانی که در نتیجه یک حادثه تلخ از دنیا رفت، اما با تصمیم خانوادهاش، بخشی از وجود او امکان ادامه زندگی در وجود دیگر انسانها را پیدا کرد. قطعه هنرمندان، میزبان پیکر هنرمندی بود که زندگیاش با هنر پیوند خورده بود و اکنون نامش با ایثار و اهدای عضو نیز گره خورده است. حضور او در میان هنرمندان آرمیده در این قطعه، پایان مسیر زندگیاش بود، اما شاید بتوان گفت داستان بخشندگی او از همینجا آغاز شده است.
فرهنگ اهدای عضو؛ انتخابی برای زندگی
ماجرای محمدرضا ماهار بار دیگر اهمیت ترویج فرهنگ اهدای عضو را یادآوری میکند. اهدای عضو میتواند به خانوادههایی که در انتظار پیوند هستند، امیدی تازه ببخشد و به بیماران فرصت دهد تا پس از سالها مبارزه با بیماری، دوباره به آغوش خانواده و جامعه بازگردند. با این حال، تصمیمگیری درباره اهدای اعضای فرد مرگ مغزی برای خانوادهای که بهتازگی با فقدان عزیز خود روبهرو شده، آسان نیست. آگاهی عمومی درباره مرگ مغزی، فرآیند اهدای عضو و آثار انسانی این اقدام میتواند در چنین لحظاتی به خانوادهها برای تصمیمگیری آگاهانه کمک کند. فرهنگسازی در زمینه اهدای عضو باید از مدتها پیش از وقوع چنین حوادثی آغاز شود. گفتوگو درباره اهدای عضو در خانوادهها و آگاهی از امکان ثبت رضایت برای اهدای عضو، میتواند باعث شود خانوادهها در صورت مواجهه با چنین شرایطی، از خواسته فرد و اهمیت این تصمیم آگاه باشند. هر اهداکننده میتواند به چندین بیمار فرصت زندگی ببخشد و همین واقعیت، اهدای عضو را به یکی از ارزشمندترین رفتارهای نوعدوستانه در جامعه تبدیل کرده است.
پایان یک زندگی، آغاز چند زندگی
سانحهای که زندگی محمدرضا ماهار را گرفت، برای خانواده و جامعه هنری داراب خبری تلخ و دردناک بود؛ اما تصمیم خانواده برای اهدای اعضای بدن او، این پایان تلخ را با مفهومی از امید و زندگی همراه کرد.اکنون پیکر این هنرمند در قطعه هنرمندان بهشت مجتبی داراب آرام گرفته است، اما اعضای اهداشده او میتوانند در بدن انسانهایی دیگر به حیات خود ادامه دهند. شاید زیباترین تعبیر برای این اتفاق آن باشد که مرگ او پایان همه چیز نبود؛ بلکه فرصتی شد تا زندگی در شکل دیگری ادامه پیدا کند.محمدرضا ماهار رفت، اما با تصمیم خانوادهاش، بخشی از او برای زندگی دیگران ماندگار شد. این همان معنای عمیق اهدای عضو است؛ تبدیل اندوه یک فقدان به امیدی برای کسانی که هنوز در انتظار زندگیاند.