دریانیوز// خیابان‌های بندرعباس این روزها فراتر از یک مسیر عبور و مرور، به میدان مین برای رانندگان تبدیل شده است. چاله‌های عمیق و آسفالت‌های تکه‌تکه‌شده در جای‌جای شهر، دیگر نه فقط یک ناهنجاری بصری، بلکه کابوسی هزینه‌ساز برای مالکان خودرو هستند. در شرایطی که تورم افسارگسیخته و قیمت‌های سرسام‌آور قطعات یدکی و هزینه‌های تعمیرگاهی، کمر بسیاری از خانواده‌ها را خم کرده است، خسارت‌های ناشی از وضعیت نامناسب زیرساخت‌های شهری، فشار اقتصادی مضاعفی را بر مردم تحمیل می‌کند؛ فشاری که در این فصل از سال، با تغییر شرایط جوی و عبور از دوران اوج گرما، به شکلی متفاوت خود را بر معیشت شهروندان نشان می‌دهد.
جاده‌های ناهموار، هزینه‌های سربار
وضعیت معابر بندرعباس طی ماه‌های اخیر به یکی از اصلی‌ترین دغدغه‌های شهروندان و رانندگان تبدیل شده است. از بلوارهای اصلی گرفته تا کوچه‌های فرعی، کمتر منطقه‌ای را می‌توان یافت که از گزند چاله‌های عمیق و فرورفتگی‌های ناشی از حفاری‌های رها شده یا فرسودگی آسفالت در امان مانده باشد.در نگاه اول، این چاله‌ها شاید تنها یک ناهمواری ساده به نظر برسند، اما برای یک خودروی سواری که هر روز از این مسیرها عبور می‌کند، به معنای استهلاک زودرس سیستم تعلیق، آسیب به جلوبندی، خرابی لاستیک‌ها و در موارد شدیدتر، شکستن قطعات حساس فنی است.آنچه این وضعیت را بحرانی‌تر کرده، همزمانی آن با تورم بی‌سابقه در بازار لوازم یدکی است. اکنون که قیمت یک جفت لاستیک یا هزینه تعمیر جلوبندی یک خودروی داخلی، بخش قابل‌توجهی از حقوق ماهانه یک کارگر یا کارمند را می‌بلعد، هر برخورد با یک چاله عمیق می‌تواند به معنای چند میلیون تومان خسارت آنی باشد.رانندگان بندرعباسی در حال حاضر بیش از هر زمان دیگری باید بین «زمان رسیدن به مقصد» و «حفظ سلامت خودرو» یکی را انتخاب کنند؛ چرا که هر حرکت ناگهانی برای فرار از یک چاله، می‌تواند منجر به تصادفات ناگهانی یا آسیب‌های سنگین‌تر به سیستم فرمان خودرو شود.
صداهای خاموش در تعمیرگاه‌ها
اگر سری به تعمیرگاه‌های سطح شهر بزنید، واقعیت تلخِ تأثیر چاله‌ها بر معیشت مردم به وضوح نمایان است. مکانیک‌ها معتقدند حجم مراجعات مربوط به جلوبندی‌سازی و تعویض قطعات سیستم تعلیق نسبت به سال گذشته افزایش محسوسی داشته است. این قطعات که تا پیش از این با کارکرد بالایی تعویض می‌شدند، حالا به دلیل ضربات شدید ناشی از چاله‌های خیابان، عمر مفیدشان به شدت کاهش یافته است.یکی از فعالان صنف تعمیرکاران خودرو در این باره گفت: بسیاری از مشتریان ما با عصبانیت و ناامیدی مراجعه می‌کنند. آن‌ها می‌دانند که ضربه ناشی از یک چاله، عامل اصلی خرابی بوده است. وقتی به آن‌ها می‌گوییم که فلان قطعه جلوبندی آسیب دیده و هزینه تعمیر آن چقدر است، سکوت سنگینی حاکم می‌شود.
مردم واقعاً توان پرداخت این هزینه‌های ناخواسته را ندارند. قطعه‌ای که باید چند سال کار کند، شاید در جاده‌های بندرعباس به دلیل وضعیت بد معابر، خیلی زود از رده خارج شود.یکی از راننده های تاکسی اینترنتی افزود: کار من رانندگی است و کل روزم را در خیابان‌ها می‌گذرانم. انتخاب مسیر برای من تبدیل به یک بازی بقا شده است. هر چاله برای من یعنی یک هزینه تعمیرگاهی. هفته گذشته فقط به خاطر افتادن در یک چاله عمیق در یکی از بلوارهای اصلی، دو لاستیکم پنچر شد و یکی از رینگ‌ها آسیب دید.
هزینه‌اش با جیب من که با هزار بدبختی خرج زندگی‌ام را در می‌آورم، جور در نمی‌آید. مسئولان فقط وعده می‌دهند که آسفالت ترمیم می‌شود، اما می‌بینیم که خبری نیست. انگار هزینه ناشی از وضعیت نامناسب جاده‌ها، باید از جیب راننده پرداخت شود.»
یک کارمند بخش خصوصی هم بیان کرد: صبح‌ها که به سمت محل کار می‌روم، بیشتر حواسم به زمین است تا رانندگی. بارها دیده‌ام که خودروها برای فرار از چاله‌ها ناگهان ترمز می‌کنند یا تغییر مسیر می‌دهند که این خودش باعث تصادف می‌شود. ماشین من یک خودروی معمولی است، اما هر دو ماه یک بار باید برای سرویس جلوبندی مراجعه کنم. وقتی از حقوقم کسر می‌شود تا خرجِ چاله‌های شهر را بدهم، واقعاً فشار روانی زیادی به من وارد می‌شود. مگر عوارض شهرداری را نمی‌پردازیم؟ پس چرا وضعیت معابر این‌قدر اسفناک است؟»
یک راننده کامیون نیز تصریح کرد: برای خودروهای سنگین وضعیت فرق دارد، اما خسارت‌ها هم سنگین‌تر است. چاله‌هایی که در مناطق صنعتی یا ورودی‌های شهر وجود دارد، سیستم تعلیق ماشین‌های سنگین را هم از کار می‌اندازد. قطعات این ماشین‌ها که دیگر سرسام‌آور گران شده است. اگر یک فنر بشکند یا شاسی آسیب ببیند، کل درآمد یک ماهِ ما می‌پرد. متأسفانه هیچ نهادی هم مسئولیت این خسارت‌ها را نمی‌پذیرد. به طور کلی می‌توان گفت وضعیت معابر بندرعباس ریشه‌های متعددی دارد. علاوه بر شرایط اقلیمی که می‌تواند بر پایداری آسفالت تأثیر بگذارد، بحث کیفیت پایین مصالح به کار رفته در لکه‌گیری‌ها نیز مطرح است.بارها شاهد بوده‌ایم که چاله، با آسفالتی سرد و بی‌کیفیت پر شده و با اولین بارندگی یا عبور خودروهای سنگین، دوباره دهان باز کرده است. از سوی دیگر، حفاری‌های دستگاه‌های خدمات‌رسان مانند آب و فاضلاب، گاز و مخابرات که پس از پایان پروژه به درستی ترمیم نمی‌شوند، خود به یکی از عوامل اصلی ایجاد ناهمواری تبدیل شده است.
این چرخه معیوب، نه تنها به خودروها آسیب می‌زند، بلکه ترافیک شهری را نیز تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. در تقاطع‌هایی که چاله‌ها عمیق‌تر هستند، سرعت تردد خودروها به شدت کاهش می‌یابد و این موضوع باعث ایجاد گره‌های ترافیکی می‌شود.در واقع، چاله‌های خیابان به صورت غیرمستقیم بر اقتصاد خانوار از طریق افزایش هزینه‌های تعمیراتی و همچنین هدررفت زمان و سوخت تأثیر می‌گذارند، اگرچه شهرداری‌ها وظیفه نگهداری و ترمیم معابر را بر عهده دارند، اما در بندرعباس به نظر می‌رسد فاصله میان وضعیت موجود و وضعیت مطلوب بسیار زیاد است. در شرایطی که فشار اقتصادی بر گرده مردم سنگینی می‌کند، انتظار می‌رود مدیریت شهری با اولویت‌بندی بودجه‌های عمرانی، به جای پروژه‌های غیرضروری، تمرکز خود را بر نگهداری و مرمت زیرساخت‌های فعلی بگذارد.
پر کردن یک چاله، شاید در ظاهر اقدام کوچکی باشد، اما برای راننده‌ای که نگران هزینه‌های زندگی‌اش است، می‌تواند به معنای کاهش استرس و حفظ سرمایه‌ای باشد که با سختی به دست آمده است.چاله‌های سطح شهر بندرعباس، امروز نمادی از شکاف میان انتظارات مردم و واقعیت‌های مدیریتی هستند. این چاله‌ها نه تنها به خودروها آسیب می‌زنند، بلکه در دورانی که تورم، هزینه‌های زندگی را به شدت افزایش داده، به ابزاری برای تخلیه سرمایه خانواده‌ها تبدیل شده‌اند. مدیریت شهری باید بداند که هر چاله‌ای که در خیابان باقی می‌ماند، زخمی است بر اعتماد عمومی و باری است بر دوشِ لرزانِ معیشتِ مردم. اصلاح معابر نباید تنها در قالب وعده‌های انتخاباتی یا پروژه‌های فصلی مطرح شود، بلکه باید به یک استراتژی مستمر برای کاهش هزینه‌های غیرمستقیم زندگی شهروندان تبدیل گردد.