دریانیوز// اربعین حسینی ( ع) دیگر نه یک رخداد تقویمی در جغرافیای عراق، که به مثابه عظیمترین تبلور عینی از قدرت نرم جهان اسلام و بزرگترین همایش تمدنی بشریت در عصر حاضر جلوهگری میکند.
این پیادهروی میلیونی و لبریز از ایثار، فراتر از آیینهای مذهبی، بستری برای بازخوانی نقش تاریخی امت اسلام در هندسه قدرت جهانی است. اربعین در حقیقت، نقطه عزیمت برای حرکت به سوی تمدن نوین اسلامی محسوب میشود؛ تمدنی که با الهام از آموزههای قیام سرخ کربلا، بر محورهای عدالتخواهی، عزتمداری و پیوند ناگسستنی میان قلوب مومنان شکل گرفته است.
در شرایطی که نظم حاکم بر جهان بر مدار فردگرایی و استثمار میچرخد، پیادهروی اربعین دهنکجی به این مناسبات ظالمانه است. این گردهمایی بزرگ، بستری است برای تبیین الگوی حکمرانی مبتنی بر محبت و ایثار که میتواند به عنوان مدلی جایگزین برای بحرانهای هویتی جوامع بشری عرضه شود. در این گزارش تلاش شده است تا با نگاهی تحلیلی به ظرفیتهای این رویداد، نقش آن در ترسیم آینده روشن امت اسلام و تداوم مسیر مقاومت در برابر نظام سلطه و استکبار بررسی شود.
اربعین حسینی ( ع) پیشران اصلی در شکلگیری تمدن نوین اسلامی
اربعین حسینی ( ع) به عنوان پیشران اصلی در شکلگیری تمدن نوین اسلامی، از ویژگیهای انحصاری برخوردار است که آن را از سایر اجتماعات جهانی متمایز میکند. در این حرکت، مرزهای جغرافیایی، زبانی و نژادی رنگ میبازند و همگان در ذیل چتر واحد ولایت گرد میآیند. این وحدت کلمه، زیربنای مستحکمی برای تشکیل جامعه اسلامی تراز است که در آن، ایثار و نوعدوستی جایگزین رقابتهای دنیوی میشود. زائران در مسیر نجف به کربلا، الگوی کوچکی از یک جامعه ایدهآل را به تصویر میکشند که در آن منابع به نفع همگانی تقسیم شده و خدمت به دیگری، بزرگترین افتخار محسوب میشود.
این فرهنگ انفاق و برادری، همان عنصری است که جهان امروز برای عبور از بنبستهای مادیگرایی و فردگرایی به شدت به آن نیازمند است. تمدن نوین اسلامی در این بستر نه با زور شمشیر، بلکه با جاذبههای قلبی و منطق برادری شکل میگیرد که ریشه در فطرت الهی انسانها دارد.گفتمان حسینی، موتور محرک امیدآفرینی و عزتبخشی در پیکره جوامع اسلامی است. امام حسین علیهالسلام با انتخاب راه شهادت، درسی ماندگار از ایستادگی بر اصول و نفی ذلت به بشریت آموخت.
امروز، اربعین تداوم این گفتمان است؛ جایی که میلیونها انسان با پای پیاده، شعار «هیهات من الذله» را نه بر زبان، بلکه در عمل جاری میسازند. این روحیه، به نسل جوان انگیزه میدهد تا با تکیه بر هویت دینی و فرهنگی خود، در برابر هجمههای فکری دشمن ایستادگی کنند. عزتخواهی در اربعین به معنای پذیرش حقارت در برابر ظلم نیست، بلکه به معنای ایمان به توانمندی امت اسلامی برای ساختن آیندهای مستقل و شکوفاست. این امید، محرک جوامع اسلامی برای خودکفایی و حرکت به سوی قلههای علم و فناوری با تکیه بر ارزشهای اصیل اسلامی است. در این مسیر، آیندهسازی نه یک شعار، بلکه یک برنامه عملیاتی است که از دل مواکب و پیادهرویهای عاشقانه بیرون میآید. زائران حسینی با این باور که آینده از آن مستضعفان است، به استقبال چالشها میروند و نهراسیدن از سختیها را در مکتب عاشورا مشق میکنند.
اربعین در قامت کلیدیترین ابزار مقاومت و اتحاد ملتهای آزاده علیه ظلم جهانی عمل میکند. در شرایطی که مستکبران عالم با ابزارهای تبلیغاتی و فشار اقتصادی سعی در تفرقهافکنی و خنثیسازی اراده ملتها دارند، اربعین همچون سدی نفوذناپذیر، صفوف حقطلبان را به هم پیوند میزند. پیادهروی اربعین، تمرین عمومی قدرت در برابر استکبار است. وقتی ملتهای مختلف از سراسر گیتی با گرایشها و ملیتهای متنوع، حول محور حسین بن علی (ع) جمع میشوند، این پیام مخابره میشود که جبهه حق، متحدتر از هر زمان دیگری در حال حرکت است. این اتحاد فراملی، وحشت در دل دشمنان بشریت ایجاد کرده است، زیرا آنان میدانند که محور کربلا، ظرفیت بیداری ملتها و سرنگونی کاخهای ستم را در خود دارد. اربعین، نماد عینی شکست پروژه انزوای اسلام و پاسخی کوبنده به اسلامهراسی است.
مقاومت در اینجا معنایی پویا مییابد؛ به این معنا که زائر با حضور خود، به نظم ناعادلانه جهانی نه میگوید و با همبستگی با دیگران، پایه امنیت و پایداری امت را مستحکم میکند.ظرفیتهای دیپلماسی عمومی در اربعین، نادیده گرفتنی نیست. حضور میلیونها زائر در کشوری که در دهههای گذشته آماج جنگها بوده، نشاندهنده امنیت پایدار برآمده از اتحاد ملتهاست. این همایش، فرصتی است تا ملتهای ایران، عراق و سایر کشورهای اسلامی، پیوند عمیقتر قلبی را تجربه کنند که هیچ سیاستمدار و دولتمردی قادر به گسستن آن نیست.اربعین، میدان بزرگ تربیت نیرو برای تمدن آینده است؛ نیروهایی که با ایثار آشنا هستند و در برابر ظلم، سکوت نخواهند کرد. فرهنگ عاشورایی که در اربعین بازتولید میشود، سد محکمی در برابر نفوذ فرهنگی غرب است و به جوامع اسلامی این قدرت را میدهد که با حفظ اصالتهای خود، در مسیر پیشرفت گام بردارند.
اربعین کارگاه آموزشی بزرگ
علاوه بر این، تبادل تجربیات در مواکب و گفتگو میان نخبگان فرهنگی حاضر در این حماسه، خود منشاء ایدههای نو برای حل معضلات جهان اسلام است. اربعین به مثابه یک کارگاه آموزشی بزرگ، مفاهیم عمیق دینی را به صورت عملیاتی به نسل جدید منتقل میکند و پیوند میان دین و سیاست را به شکلی پویا به تصویر میکشد.در این میان، نقش رسانههای آزاده برای تبیین ابعاد تمدنی اربعین غیرقابل انکار است. دشمن با سانسور خبری یا تقلیل این رخداد به یک حرکت ساده مذهبی، سعی در پنهان کردن ابعاد سیاسی و تمدنی آن دارد. اما حقیقت اربعین به گونهای است که با هیچ مانع رسانهای محدود نمیشود.
این حماسه، خود رسانهای است که صدای مظلومان عالم را به گوش جهانیان میرساند. اربعین نشان میدهد که چگونه میتوان با هزینه کم و اتکا به مردم، بزرگترین تحولات اجتماعی را رقم زد. این مدل حکمرانی مردمی که در مسیر اربعین متجلی است، الگویی شایسته برای جوامعی است که در پی تحقق عدالت اجتماعی هستند. در این پیادهروی، فقیر و غنی، پیر و جوان و عالم و عامی، همه در یک سطح قرار دارند و این برابری، بزرگترین نقد بر نظامهای طبقاتی است. آینده روشن امت اسلام در گرو تداوم این نگاه به اربعین است؛ نگاهی که آن را نه یک پایان، بلکه آغازی برای تحولات بنیادین در جهان اسلام میداند. باید با برنامه ریزی دقیق، ظرفیتهای معرفتی این رخداد را استخراج کرد و در قالبهای نو به مخاطبان جهانی عرضه نمود تا هر ساله بر عمق و تاثیر این حرکت افزوده شود.
اربعین، تجلی ایمان آگاهانه
اربعین، تجلی ایمان آگاهانه است. در این مسیر، زائر صرفاً برای انجام یک مناسک نیامده است، بلکه برای بیعت با آرمانهای الهی حسین بن علی حضور یافته است. این پیوند قلبی، نوعی تعهد ایجاد میکند که در تمام طول سال، فرد زائر را در برابر ناملایمات و بیعدالتیها هوشیار نگاه میدارد. اگر تمدن نوین اسلامی بر پایههایی چون اخلاق، معنویت، عدالت و عقلانیت استوار باشد، اربعین بهترین نمایشگاه برای عرضه این ارزشهاست. زائر در این مسیر، هم اخلاق را تمرین میکند و هم با دیگران تعامل عقلانی دارد.
زائر سیدالشهدا علیه السلام در اربعین میآموزد که چگونه در عین تفاوتهای فرهنگی، بر مدار وحدت حرکت کند، این همان جوهره اصلی برای ساخت تمدنی است که قرار است جهانیان را از سلطه مستکبران برهاند. ما در اربعین، تمرین «با هم بودن» را انجام میدهیم تا در دنیای واقعی و در عرصه سیاست بینالملل، بتوانیم در برابر زورگویان متحد بایستیم، این اتحاد، ضامن عزت ماست و هرگز نباید اجازه داد که دشمن با ایجاد تفرقه، این سرمایه عظیم را از ما بگیرد.اربعین حسینی را باید نقطه عطف تاریخ اسلام در عصر حاضر دانست. این رخداد عظیم، فراتر از یک سنت زیارتی، یک راهبرد تمدنی برای عزت و سربلندی مسلمین است. تمدن نوین اسلامی بر شانههای اربعین بنا میشود؛ تمدنی که در آن علم با اخلاق، قدرت با عدالت و سیاست با معنویت عجین شده است. آیندهسازی بر پایه گفتمان حسینی، ضامن بقای اسلام و سرافرازی امت اسلامی در برابر نظام سلطه است.
اکنون وظیفه نخبگان، متفکران و تمامی دلسوزان جهان اسلام است که این ظرفیت بیبدیل را از یک واقعه مقطعی به یک جریان مستمر در تمامی شئون زندگی فردی و اجتماعی تبدیل کنند. اربعین، کلید گشودن دروازههای عزت و اتحاد است که باید با تداوم فرهنگ ایثار و پایداری بر اصول حسینی، آن را به دست امت اسلامی نگاه داشت تا در نهایت، پرچم عدالت جهانی به دست صاحب اصلیاش برسد. آنچه اربعین به ما میآموزد، این است که اگر ملتی بر مدار حق و با تکیه بر ایمان و وحدت حرکت کند، هیچ قدرتی در جهان قادر نخواهد بود اراده او را در هم بشکند، اربعین، وعده پیروزی حق بر باطل است که هر ساله با شکوهی بیشتر، نویدبخش آیندهای روشن برای بشریت عدالتخواه است.