دریا نیوز







نفس صنایع دستی به شماره افتاد

، 08:55   /   کد خبر: 37149   /   تعداد بازدید: 65


دریانیوز: صنايع دستي به آن گروه از كارهايي گفته مي‌شود كه مهارت، ذوق و بينش انسان در توليد و خلق آن نقش اساسي دارد و در مجموع تمام يا بخش اعظم مراحل ساخت فرآورده‌هاي آن با دست و در چارچوب فرهنگ و بينش هر منطقه و با ديدگا‌ه‌هاي قومي انجام مي‌شود.
صنايع دستي بازتابي از تاريخ تمدن هر ملت و قومي است و مي‌تواند عامل مؤثري براي معرفي فرهنگ و آداب مناطق باشد. صنایع دستی می تواند جمعیت وسیعی به ویژه زنان را مشغول به کار کند اما هر روز بیش از گذشته به فراموشی سپرده می شود تا شاید روزی برسد که تنها نامی از این هنرهای ارزشمند در کتابها به یادگار بماند. در هر نقطه ای از سرزمین ایران که پا بگذاریم، نمودهایی از فرهنگ و هنر اصیل ایرانی را می توان دید. هنرهایی که سرشت و ذوق پاک و زیبای انسان های این مرز و بوم آن را خلق می کند، اما چه بی رحمانه، آثار پرنقش و نگار و باارزش آنها آنچنان که باید در سبد خرید خانوار ایرانی قرار نگرفته و همچنان در بی مهری به سر می برد و اینجاست که این انسان های پرانگیزه و پرعشق و اندیشه، می مانند با آثاری که روی دستشان مانده است.صنایع دستی و هنرهای سنتی هر منطقه بدون شک بخشی از میراث فرهنگی عظیم گذشتگان ماست و به عنوان آثار باقیمانده از فرهنگ اجدادی و سنتی سرزمین ما در دنیای ماشینی امروز قابل بحث و بررسی است. در شرایط فعلی که مسئله بیکاری و ایجاد اشتغال مولد همراه با افزایش تولید داخلی و توسعه صادرات غیرنفتی و فراهم کردن زمینه مشارکت آن در فعالیت های اقتصادی و اجتماعی مهمترین دغدغه مسئولین نظام و از برنامه های توسعه اقتصادی و اجتماعی کشور به شمار می رود اهمیت و نقش بسزای صنایع دستی بیش از گذشته احساس می شود.

صنایع دستی علاوه‌بر جاذبه های هنری، فرهنگی و بومی از ویژگی های ممتاز اقتصادی از جمله ارزش افزوده بالا، عدم وابستگی تولید به کشورهای خارجی، سهولت کسب مهارت و عدم نیاز به سرمایه گذاری بالا، عدم عوارض سوء زیست محیطی و قابلیت ایجاد همه مکانی و همه زمانی، تامین مواد اولیه از داخل کشور و سایر مولفه های مزیت دار اقتصادی برخوردار است. صنایع دستی در استان هرمزگان همانند بسیاری از نقاط دیگر کشورمان حالتی مکمل اقتصاد، کشاورزی را داشته و در اثر موارد تامین کننده بخشی از نیازهای منطقه‌است . سواس بافی یکی از صنایع دستی استان هرمزگان است. سواس از پاپوش قدیمی خیلی محکم است که از درخت نخل ساخته می شود و در برابرتیغ درختان مقاومت زیادی دارد، سواس در فصل تابستان بیشتر مورد استفاده قرار می گیرد و با یک بار آب زدن‌‌‌، کف پاها را با 15 تا 20 کیلومتر پیاده روی سرد نگه می دارد .سواس‌بافی یکی از شاخه‌های صنایع دستی حصیری ایران و رشته‌ی بومی استان هرمزگان است.در این رشته، با استفاده از رشته‌هایی كه در برگ درخت خرمای وحشی وجود دارد، نوعی پای‌افزار (پاپوش) به نام سواس بافته می‌شود که توسط برخی از مردم منطقه همچنان مورد استفاده قرار می‌گیرد. استان هرمزگان، مهم‌ترین مرکز سواس‌بافی در ایران است.سواس از پاپوش قدیمی خیلی محکم است که از درخت نخل ساخته می شود. سواس‌باف، برگ درخت (داز یا همان خرمای وحشی) را می‌برد. سواس‌باف، با برگ‌های درخت خرما طناب‌های کوچک و بزرگی که با گویش محلی (چیلک) گفته می‌شود، می‌بافد. با سنگ طناب‌های بافته‌شده از برگ‌های درخت خرما را می‌کوبد تا نرم شوند.یک یا دو روز طناب‌های کوبیده‌شده را زیر آفتاب نگه می‌دارد و بعد طناب‌های کوبیده‌شده را در دورن آب می‌ریزد.

طناب‌های کوبیده‌شده و خیس‌خورده را از آب خارج کرده و دوباره آنها را با سنگ می‌کوبد تا نرم‌تر شوند.سواس‌باف، با طناب‌های نرم‌شده یک کفی می‌بافد و با چیلک‌های دیگری بندهای رو و پشت و بین انگشتان را روی آن درست می‌کند تا درنهایت پای‌افزار سواس تولید شود. هنوز در برخی مناطق استان از سواس استفاده می شود. متاسفانه با گذر زمان و آمدن کفش های نو وجدید به بازار دسترسی همگانی به این کفش ها، بازار سواس بافی را از رونق انداخته است. اگر صنایع دستی مانند سواس بافی حمایت نشود. و از نسل های گذشته آموزش آن به نسل های بعد انتقال پیدا نکند این صنایع دستی مهم به دست فراموشی سپرده می شود. اگر مسئولیناز صنایع دستی حمایت های لازم به عمل بیاورند و فروشگاه های متعدد صنایع دستی راه اندازی شود این هنرمندان می توانند هنر دست خود را به عرضه بگذارند و مورد حمایت ساکنین و مسافرانی که به این شهر توریستی سفر می کنند قرار بگیرند.

بهاره محمد حسینی زاده/دریا