دریا نیوز







مسئولین فرهنگ سازی را از خودشان شروع کنند

دریا نیوز: فرهنگ عمومی جنبه ای از فرهنگ است که به عامه مردم مربوط می شود و محدود به یک قشر یا موقعیت خاص نیست. 

، 08:13   /   کد خبر: 32891   /   تعداد بازدید: 54


دریا نیوز: فرهنگ عمومی جنبه ای از فرهنگ است که به عامه مردم مربوط می شود و محدود به یک قشر یا موقعیت خاص نیست. فرهنگ عمومی هر آن چیزی است که مردم به طور عام در زندگی روزمره با آن سر و کار دارند، از نحوه لباس پوشیدن گرفته تا آداب معاشرت و نحوه رانندگی، رعایت حقوق همسایه و صیانت از منابع طبیعی و فضای سبز محلی و توجه به تحصیل فرزندان تا ابراز همدردی با نیازمندان و افراد گرفتار چه در سطح محلی و منطقه ای و چه در سطح بین المللی، آداب و سنن مذهبی و عرف اجتماعی تا رفتار در کوچه و خیابان و ورزشگاه همه و همه در حوزه ی فرهنگ عمومی قرار دارند.چنین مقوله ای آن هم با این گستره، قطعا از اهمیت بالایی برخوردار است. اگر فرهنگ عمومی یک جامعه غنی باشد، بی شک رشد و تعالی آن جامعه را در پی خواهد داشت و مردم در آرامش و نشاط بیشتری به سر خواهند برد.در جامعه ما نیز، این مفهوم در کلام رهبر معظم انقلاب ضرورت ویژه ای دارد؛ ایشان در جایی می فرمایند:‌‌ "فرهنگ اسلامی و فرهنگ کشور را - که شورای عالی انقلاب فرهنگی، هدف هایی را برای آن تعقیب می کند - به فرهنگ آموزشی و تحصیلی منحصر نکنیم بلکه بخشی از این فرهنگ، فرهنگ عمومی است... در مساله فرهنگ عمومی، همین که مشاهده می کنیم در جامعه ما - مثلا در پیچ و خم ادارات و دستگاه های دولتی و به خصوص در بعضی از ارگان ها که شکایات زیادی از آن ها می شود - کارهای مردم روان انجام نمی گیرد و امروز و فردا می شود و دردمندانه و دلسوزانه با کار مردم برخورد نمی گردد، به خاطر یک نقص و بیماری فرهنگی است یا اگر مشاهده می کنیم که افراد کارآمد فکری ما در دانشگاه ها و کارگاه ها و مراکز تحقیقی به نوآوری هایی که برای یک محقق، نان و آب و شهرتی ندارد اما زحمت زیادی دارد کمتر تن می دهند و به کارهای آسان تر و سهل تر تسیلم می شوند، یک بیماری فرهنگی است است. اما چگونه می توانیم روح کار، جدیت در کار، وجدان کار، پیگیری کار و سلامت کار را در طرح های توسعه اقتصادی خودمان در نظر بگیریم، بدون اینکه فرهنگ عمومی جامعه را بالا ببریم و فرهنگ کار و وجدان کار و معلومات مربوط به کار را به آنها تزریق کنیم!؟"ایشان همچنین هوشیارانه متذکر شده اند که تمامی مسئولین، فرهنگ سازی را ابتدا از خود شروع کنند چرا که رفتار و کردار آن ها توسط مردم رصد می شود: "یکی از خصوصیّات رفتار مسئولان این است که در جامعه فرهنگ‌ سازی می کند؛ یعنی ما چه ‌جوری مشی (رفتار) کنیم، چه‌ جوری حرف بزنیم، چه ‌جوری زندگی کنیم، با چه کسی معاشرت کنیم، با چه کسی قطع [رابطه‌] کنیم. این در جامعه فرهنگ‌ سازی می کند. بنابراین شما کاری که دارید انجام می دهید، خدمتی که دارید می کنید -در هر بخشی که هست- اگر همچنان‌که مورد انتظار است و بحمدالله تا حدود زیادی هم در بسیاری از بخش ها بحمدالله تأمین ‌شده است، وقتی با اخلاص همراه باشد، با کار فراوان همراه باشد، با دلسوزی همراه باشد، علاوه بر اثری که خود این کار در واقعیّت بیرونی می گذارد، یک اثر بلندمدّت هم می گذارد و آن عبارت است از همین فرهنگ ‌سازی. مردم به ما نگاه می کنند، به شما نگاه می کنند؛ رفتارهای ما، مَنِش های ما سازنده‌ فرهنگ عمومی مردم است"به حمدلله ما در کشور از پتانسیل های فرهنگی عمیق و با اصالتی برخورداریم؛ از تمدن ایران باستان گرفته تا آموزه های دین مبین اسلام که به عنوان منبعی غنی و جامع مطرح است. تجربه سال های اخیر به ویژه پس از انقلاب اسلامی نشان داده است در هر جایی که با اصالت های فرهنگی فاصله گرفته ایم، به همان اندازه دچار آسیب شده ایم. همان طور که رهبر معظم انقلاب نیز اشاره داشته اند، ارتقای فرهنگ عمومی از ضروریات توسعه کشور است. در خصوص مساله وجدان کاری متاسفانه امروزه مشاهده می شود مفهوم "زرنگی" دچار تحول معنایی شده و هر فردی که بتواند به نوعی کار کمتری را انجام دهد زرنگ تر است! این در حالی است که در فرهنگ دینی ما بر تلاش و جدیدت در کار تاکید شده است.نکته ی مهم تر اما این که، پشتوانه فرهنگ عمومی اجبار قانونی و رسمی نیست و تداوم آن در گرو اجبار اجتماعی از سوی آحاد جامعه است. بنابراین باید توجه داشت چه عناصری بر این اجبار اجتماعی تاثیرگذارند؛ فلذا هر نهادی که به نوعی نقشی را در ترویج و اشاعه فرهنگ بر عهده دارد، در زمره این عناصر جای می گیرد. قطعا نظام آموزش و پرورش یکی از مهم ترین این عناصر است؛ چرا که می تواند پایه های مولفه های فرهنگ عمومی را با اتخاذ شیوه های کارآمد، در بستر جامعه نهادینه کند. سازمان صدا و سیما و وزارت فرهنگ و ارشاد نیز نقش برجسته ای خواهند داشت؛ در دنیای امروزه که مردم و نظام اجتماعی ما در برابر آماج ترویج و ارائه  فرهنگ های مختلف قرار دارند، عدم واکنش بهنگام خسارات جبران ناپذیری را بر جای خواهد گذاشت؛ فرهنگ عنصری است که اگر از اصل خود منحرف گشت، بازگرداندن آن دیگر به سادگی میسر نخواهد بود. باید از خود بپرسیم صدا و به ویژه سیمای ما تا کنون چه اندازه در جذب مخاطبان موفق عمل کرده است؟! آن هم در این دنیای که به واسطه تکنولوژی های ارتباطی گزینه های زیادی در دسترس جامعه قرار دارد. وزارت ارشاد نیز به همین منوال، تا چه اندازه توانسته است با نهادینه کردن فرهنگ غنی ایرانی- اسلامی در قالب هایی چون سینما، کتاب و حتی بازی های کامپیوتری و به علاوه تدبیر و راهکار مناسب و ارائه پیوست های فرهنگی لازم در کنترل فضای مجازی موفق عمل کند؟!جوانان امروز ما که به خوبی بازیگران و خواننده ها و اسطوره های غربی را می شناسند تا چه اندازه با "بزرگ نام آفرینان" ایران و اسلام آشنا هستند؟!نکته ی پایانی که باید اشاره گردد و رهبری معظم نیز بر آن تاکید داشتند، نگاه جامعه و اجتماع به مسئولین، مدیران و کارگزاران است؛ آحاد مردم به خواص خود چشم دارند و آنان را رصد می کنند. همان طور که عملکرد شایسته این قشر در ترویج و الگو سازی مولفه های فرهنگ عمومی سازنده و اثرگذار است، منحرف شدن از این خط جامعه را بدبین و همت جامعه را تضعیف خواهد نمود. بنابراین مسئولین در درجه اول باید بکوشند فرهنگ سازی را از خودشان شروع کنند.

فرشاد شمس الدینی/دریا